Welkom bij de Historische Vereniging Westerwolde

Uitgelicht

Via deze website brengen wij u graag op de hoogte van allerlei historische zaken over Westerwolde. Ook proberen we zoveel mogelijk de media te volgen en als we daar nieuws vinden dat u zou kunnen interesseren, dan vindt u dat ook hier.
Mocht u ook een bijdrage aan de website of aan ons tijdschrift Terra Westerwolda willen leveren, dan kunt u ons e-mailen naar het adres info@verenigingwesterwolde.nl


Lid worden van onze vereniging?

U kunt zich heel gemakkelijk aanmelden als lid van onze vereniging via deze link.


  • Het bestuur volgt de richtlijnen van het RIVM voor wat betreft het Coronabeleid en zegt alle bijeenkomsten af tot nader aankondiging.
    De data voor 2021 zijn daarom ook allemaal nog voorlopig tot er meer duidelijk is. 

    Nadere informatie volgt via e-mail en/of via de website.
  • Ledenbijeenkomsten: 2021:
    Voorlopige data
    Algemene Ledenvergadering Onstwedde uitgesteld
    19-06-2021 Ledenbijeenkomst Veelerveen
    18-09-2021 Excursie Amsterdam
    16-10-2021 Ledenbijeenkomst Ter Apel
    18-12-2021 Ledenbijeenkomst Blijham
    Ons tijdschrift Terra Westerwolda zal wel normaal verschijnen.
  • Bestuursvergaderingen 2021:
    Het bestuur vergadert voorlopig digitaal via Teams.
    20-05-2021
    08-07-2021
    26-08-2021
    18-11-2021 samen met redactie Terra Westerwolda


  • Heeft u nog oude foto’s van Westerwolde?
    Wij plaatsen uw oude foto’s, eventueel met toelichting, graag op onze website. U kunt ze sturen naar info@verenigingwesterwolde.nl. Alvast bedankt voor uw medewerking. In het menu kunt u de foto’s bekijken als u op Oude Foto’s klikt.


    Copyright
    Ziet u op onze website een foto, waarvan u kunt aantonen dat de rechten bij u liggen? Dan zorgen wij er voor dat de vermelding bij deze foto wordt aangepast met de door u gewenste gegevens of dat (als u dat wenst) de foto wordt verwijderd. U kunt ons daar een e-mail bericht over sturen.


Rabobank
Rabobank-logo-FCOnze huisbankier is de Rabobank, waar het voor ons als vereniging plezierig bankieren is. Ons banknummer is: RABO Bank IBAN NL80RABO0358606063

Jongensstad Sellingen met reacties (update 4-3-2021)

Jongensstad Westerwolde, Dennenweg 1 te Sellingen. Onder ministerie van OKW ondergebracht in de houten barakken van de werkverschaffing. Het was een driemaandenkamp met vier groepen van 13 kinderen afkomstig uit het hele land, maar voornamelijk uit de grote steden, bovendien waren het moeilijk lerende kinderen. In de volksmond werd het “het Boefjeskamp” genoemd. De film dateert uit de jaren 1956-1958.

https://proxy.archieven.nl/mp4/5/B73A6B6F6A414E07AB1DFEE38E809E3BJonge

Van één van de toenmalige kinderen die in 1957 in Jongensstad Sellingen verbleef, kregen we wat foto’s uit zijn privé archief en met de foto’s die we inmiddels zelf hebben verzameld geeft dit samen met bovengenoemde film een aardig beeld van het geheel.

De foto’s kunt u zien via deze link.

Link naar een artikel van de Verhalen van Groningen, waar de meningen nog al over verdeeld zijn.

We kregen nog de volgende reacties binnen via e-mail:


Op één van de foto’s staat de vader van Sjoerd Hoomoedt in de deuropening van het magazijn. Samen met de burgo Dick Constandse. Verder zie je Eppie de kok en de jonge wedo Henk Panneman als leerkracht.

Henk Panneman, werkzaam bij Jongensstad Westerwolde stuurde ons de volgende informatie:

“Jongensstad Westerwolde” in Sellingen was een internaat waar jongens met een problematische opvoedingssituaties gedurende 3 maanden werden opgevangen. De aanmelding gebeurde op verzoek van het schoolhoofd door de maatschappelijk werkster van de SPD. (Sociaal Pedagogische Dienst) Deze maatschappelijk werkster was verbonden aan scholen, die je tegenwoordig basisschool voor speciaal onderwijs noemt. Soms liep de aanmelding via de kinderrechter. Uiteraard dienden de ouder(s) hun toestemming te geven.
In “Jongensstad Westerwolde” was opvoeding/vorming gericht op het aanleren van deugden en waarden als: “Je hoort netjes te leven met respect voor elkaar. Blijf van de spullen van een ander af”. Vandaar de briefjes die je kon halen. Dat waren getuigschriften voor “Beleefdheid”, Goed humeur”, Orde en netheid”, “Vriendschap”, “Werklust” en “Eerlijkheid”. Elke twee weken werd tijdens de stadsraad besproken of je al een getuigschrift had verdiend. Als je alle zes getuigschriften had behaald, kreeg je bij vertrek de burgerschapskaart uitgereikt. Was een soort paspoort met je foto erop voorzien met handtekeningen van de Burgo en jouw groepsrado. Je was dan officieel burger van onze stad geworden.
De Burgo was de burgermeester (directeur) van onze stad. De Wedo was de wethouder (adjunct directeur) en alle andere medewerkers waren Rado (raadsheer) of Rada (raadsdame).
Je ging naar school. Er waren vier soorten lessen. Handenarbeid, sport, toneel/dans en gewoon school, dus lezen, rekenen en schrijven. ‘s-Avonds spelletjes in de groep of brief maar thuis schrijven. 1 maal in de week “Radio Jongensstad” met veel activiteiten waar je aan deel kon nemen. Elke dag begon met het hijsen van de vlag. Doel: we wisten of we nog compleet waren en wie waar was. Je kon een bepaalde dienst hebben. Werken in de keuken of in de eetzaal bijvoorbeeld. Op zaterdagochtend had je corvéé in de groep. Alles schoonmaken. Zowel binnen als buiten. De Burgo of de Wedo kwamen inspecteren. Was erg belangrijk voor het halen van je getuigschrift. Op zondag kwam de dominee voor een dienst met de Prot-jongens. De pater kwam voor de RK-jongens en de Geen-jongens gingen naar de humanist. In het week-end werd ook veel gewandeld in de omgeving. De middagmaaltijd werd genuttigd in de eetzaal.
Ik hoop je voldoende info gegeven te hebben.
Hartelijke groet,

Henk Panneman (Wedo van januari 1967 t/m maart 1971)


Ons lid Harry Tees zond ons het volgende bericht:

Geacht bestuur,
Ik las even op de website van “onze” historische vereniging Westerwolde”. Een leuk artikel over Jongensstad Westerwolde en stuur u even een korte reactie.

Ik zie op één van de foto’s de heer Hoomoedt staan. Hij is de vader van de thans in Sellingen wonende Paul Hoomoedt, Dorpsstraat 29 Sellingen (voormalige woning van huisarts Smit)

Paul Hoomoedt, die in het dorpsleven van Sellingen actief was en mogelijk nog is, zou wellicht nog iets kunnen vertellen over zijn vader, die zoiets als concierge was in de Jongensstad Westerwolde. Hij (zijn vader) woonde met zijn gezin (4 of 5 kinderen) aan de Dorigweg in Sellingen en in zijn schuurtje achter zijn huis had hij zijn stoffeerdersactiviteiten (bekleden van stoelen e.d.). Zijn vrouw was een bekende verschijning in het dorp Sellingen. Zij, zeer creatief, legde zich (reeds op oudere leeftijd) toe op o.a. fotografie. Dankzij haar zijn vele bekende oud-elementen van het dorp maar ook personen (boeren met paard aan het werk) fotografisch vastgelegd. Gezegd mag worden dat de familie Hoomoedt veel voor het dorp Sellingen heeft betekent.

Als leerling van de lagere school in Sellingen herinner ik mij een aantal bezoeken van onze klas aan Jongensstad. Ons werden verhalen verteld en films getoond. In mijn herinnering zijn de prachtige tekenfilms (lachfilms) blijven “hangen”. De jongens die aldaar verbleven werden door ons “boefjes”  genoemd. Het kamp werd dan ook in de volksmond “Boefjeskamp” genoemd. De kinderen daar kwamen zelden in het dorp maar zeker op de dag van St. Maarten, 11 november. Ze liepen dan in groepjes met zelfgemaakte lichtjes, gemaakt van een uitgeholde voerderbiet, langs de huizen en zongen in “hooghollands” hun liedjes. Liedjes die wij als Sellingers vaak niet kenden.

Iets van last in het dorp van deze jeugdige bewoners kan ik mij niet herinneren.

Hopende hiermee een kleine bijdrage te hebben geleverd aan de “historie”

Met vriendelijke groet,

Harry Tees


Reacties op dit bericht zien we graag. Heeft u ook nog foto’s? Stuur ze dan naar info@verenigingwesterwolde.nl.

Wie weet meer over Reint Jan Potze?

 

 

Gisteren ontving ik een foto van een achternicht waarop vermoedelijk Reint Jans Potze staat, gehuwd met Roelfien Huiting.
Mijn neef ir. Jan Potze, voor zijn overlijden jarenlang lid van de Historische Vereniging Westerwolde en tevens bestuurslid, deed
onderzoek naar de familie Potze. Wat hij mij ooit meedeelde, was, dat onze overgrootvader Reint Jans Potze, geboren op 18 oktober 1845 in Rijsdam
en overleden op 17 augustus 1916 in Harpel, aan de linkerkant woonde van de ingang van een waterwinningbedrijf, hij jenever smokkelde en een gerenommeerd stroper was.
De eerder genoemde achternicht weet van haar moeder dat de man op de foto schaapherder is geweest. Maar waar is onduidelijk.
 
Ik zou graag willen weten of er binnen de Historische Vereniging Westerwolde iets bekend is over schaapherders in de omgeving van Rijsdam/Harpel/Vlagtwedde.
En of de naam Reint Jans Potze in combinatie met het beroep schaapherder is te maken.
 
Hopelijk kunt u mij verder op weg helpen in mijn zoektocht naar de man op de foto hieronder.
 
Graag hoor ik tzt iets van u.
 
Met vriendelijke groet,
 
Hetto Zijlstra
Elzendal 61
3142 AD Maassluis
m. 06-18448261

Bestuursmededeling

Geachte leden,

Graag hadden wij u een uitnodiging willen sturen voor de eerste bijeenkomst van dit jaar op 13 maart: de Algemene Ledenvergadering die altijd in d’Ekkelkaamp in Onstwedde wordt gehouden. U zult begrijpen dat dit, door de maatregelen rond het Corona-virus, niet door mag gaan. We hebben als bestuur een online-vergadering overwogen, maar daarbij stuitten we op te veel praktische hindernissen. Daarom schuiven we – conform de statuten – de Algemene Ledenvergadering een half jaar op. We hopen het financiële- en het jaarverslag 2020 in oktober in De Regenboog in Ter Apel aan u voor te leggen.

De gezamenlijke bijeenkomsten, evenals de jaarlijkse excursie, zijn een zeer wezenlijk onderdeel van onze vereniging. Wij hopen we ze zo snel mogelijk weer op te starten.
Wij begonnen eind vorig jaar vol goede moed plannen te maken voor 2021, maar moeten constateren dat we nog maar moeten afwachten wanneer/òf deze ook uitgevoerd kunnen worden:
  • 19-06-2021 ledenbijeenkomst Veelerveen;
  • 18-09-2021 excursie Amsterdam;
  • 16-10-2021 algemene ledenvergadering Ter Apel
  • 18-12-2021 ledenbijeenkomst Blijham.
We volgen natuurlijk de richtlijnen van het RIVM v.w.b. het Coronabeleid.
Wij zullen u tijdig op de hoogte houden!
Hou ook onze website www.verenigingwesterwolde.nl in de gaten, deze is zeer actueel. De webmaster houdt u via deze website (en op Facebook) eveneens op de hoogte van allerlei historische zaken over Westerwolde.
Gelukkig hebt u wel kunnen genieten van ons tijdschrift Terra Westerwolda. Ondanks de beperkingen heeft de redactie ons toch kunnen voorzien van mooie uitgaves, rijk aan inhoud en fraai vormgegeven. Half maart valt er weer een exemplaar bij u in de bus. Dat ons tijdschrift breed gewaardeerd wordt blijkt wel uit het feit dat het ons elke keer weer nieuwe leden oplevert. Iets om dankbaar voor te zijn, zeker gezien de huidige omstandigheden. Wij wensen u alvast veel leesplezier!
Het bestuur hoopt u, op een veilige manier en in goede gezondheid te ontmoeten tijdens een van onze activiteiten.
Een hartelijke groet, namens het bestuur van de Historische Vereniging Westerwolde,
Kineke Kuper-Dijkmeijer
Secretaris

Het MOW lanceert MOW Jong! Werkplaats

Nieuws van het MOW Bellingwolde

Website: www.hetmow.nl/werkplaats

MOW Jong! Werkplaats, Amoeba ontwerp

Samenvatting:

Vanaf deze week vind je op de website van het MOW I Museum Westerwolde in Bellingwolde workshops voor kinderen.

Over MOW Jong! Werkplaats

Het MOW houdt van zijn jonge bezoekers. Normaal gesproken kun je als kind bij elke tentoonstelling je eigen route volgen en regelmatig zijn er speciale workshops voor jeugd.

Met de lancering van MOW Jong! Werkplaats wil het museum ook in deze tijden van thuiszitten in contact blijven en cultuur bieden aan jonge nieuwsgierigen. Op de speciale webpagina vind je een aantal workshops die thuis makkelijk door en met kinderen te doen zijn.

Wat is er te doen?

De workshops sluiten aan bij het museum en bij de regio. Ze dagen kinderen bijvoorbeeld uit om met eigen ogen naar het landschap van Groningen te kijken of na te denken over materieel en immaterieel erfgoed. Ook de duisternis als uniek plattelandsverschijnsel is een thema dat voorbij komt en tot de verbeelding spreekt.

 

De activiteiten prikkelen de fantasie en stellen vragen waarop kinderen zelf een antwoord mogen bedenken. Die benadering past het MOW, dat zijn bezoekers liever verrast dan een kant en klaar verhaal presenteert.

De workshops zijn aantrekkelijk vorm gegeven en eenvoudig van opzet. Je kunt ze kosteloos downloaden en eventueel uitprinten. De uitvoering is verder schermloos, vanuit het idee dat jonge mensen tegenwoordig genoeg tijd achter de computer, laptop of tablet doorbrengen en juist fysiek actief willen zijn.

De activiteiten zijn geschikt voor kinderen vanaf ongeveer 6 jaar. Jonge kinderen doen ze met enige begeleiding, vanaf ongeveer 10 jaar kunnen kinderen zelfstandig aan de slag. Deze eerste serie workshops is een begin, uitbreiding volgt in de loop van dit j aar.

Over het MOW

Daar waar het weidse Oldambt het romantische Westerwolde ontmoet, vind je het MOW, een modern en eigenzinnig museum, met steeds weer nieuwe tentoonstellingen.

Wie is/was Henny Kenter uit Blijham?

Uw medewerking gevraagd . Wie heeft Henny Kenter uit Blijham gekend?

Van Geert Volders, algemeen manager van de Stichting Folkingestraat Synagoge in Groningen kregen we het volgende bericht:

Onlangs hebben we als Stichting Folkingestraat Synagoge het poesie-album van het joodse meisje Henriëtte (Jetta) Slager (1925-1943) uit Winschoten ontvangen. Tussen ruwweg mei 1938 en april 1942 is het album gevuld met gedichtjes. Het allerlaatste gedichtje is op 22 december 1942 in Blijham geschreven door ‘Henny Kenter’. Afgaande op de naam, vermoed ik dat Henny Kenter niet-joods was. Opmerkelijk, want op dat moment was contact tussen joden en niet-joden reeds verboden. In oktober 1942 zijn al veel joden uit Oost-Groningen weggevoerd en kort daarop vermoord in de vernietigingskampen in Oost-Europa. Jetta Slager is in maart 1943 gedeporteerd vanuit Winschoten naar Westerbork en al twee weken later naar Sobibór, waar ze direct na aankomst is vermoord.

Ik zou graag willen weten wie Henny Kenter is/was en of bekend is wat de relatie met Jetta Slager uit Winschoten was. Met name de datum, december 1942, vind ik erg bijzonder vanwege de omstandigheden. Ik durf niet met zekerheid te zeggen of Henny een man of vrouw is. In het poesiealbum hebben zowel jongens als meisjes geschreven.

Als bijlage de betreffende bladzijde uit het poesie-album.

Het e-mail adres van Geert Volders is geert.volders@gmail.com

Wie herkent deze zonnewijzer?

Van Ada Even ontvingen we onderstaande foto. Ze heeft er een vraag bij. Waar is de foto genomen? Wie weet het antwoord?

 
Het enige dat te zien is is een opvallende zonnewijzer naast te deur. In het raam spiegelt de fotograaf. Op deze foto staan Gosen Drent en Aaltje Roskamp. Gosen is in 1840 in Nieuwe Pekela geboren en Aaltje in 1838 in Oudeschans. Gestorven zijn ze beiden in Alteveer. Ze hebben alle twee verbinding met Westerwolde. Aaltjes vader en moeder hebben alle twee in Tange en Bellingwolde gewoond. Aaltjes zus Pietertje, was met Jan Feringa getrouwd en heeft ook in Vlagtwedde gewoond. Deze achtergrond lijkt voor mij op een boerderij. Misschien heeft Gosen op een boerderij gewerkt. Zijn vader en schoonvader waren beiden bakker van beroep.
 
De vraag stond als een poosje op de website van Oud Bellingwedde, maar we kregen vandaag een reactie van Gerard van den Braak, die zich interesseert in zonnewijzers. Misschien leuk om eens te kijken op zijn website www.zonnewijzers-nederland.nl

Wie weet hier meer over te vertellen? Genealogie Hemmen

Eerst zal ik mij even voorstellen: ik ben Arnold Hemmen geboren in Emmen, woonachtig in Gees. Ik ben bezig met stamboom van de familie Hemmen, met als middelpunt mijn opa, Hendrik Hemmen. Deze Hendrik Hemmen is geboren in Oostwold, mogelijk aan de Hunningaweg, op 8 juni 1885. Hij is getrouwd met Dina Meems, en hebben 11 kinderen gekregen. Hendrik was zoon van Jan Hemmen en Elizabeth Kampen. Jan Hemmen is geboren in Bellingwolde. Inmiddels heb ik al menig informatie en foto’s kunnen vinden.
Op een bepaald moment kreeg ik het fotoboek van opa Hendrik Hemmen, hierin zaten een aantal foto’s waarvan niemand mij iets kan vertellen.

Dat zijn onderstaande foto’s.

Foto1: vrouw met 3 kinderen, dezelfde foto blijkt ook in een fotoboek van de zus van Hendrik H te zitten ( Jantje Oldenbeuving Hemmen )

foto 2: onbekend gezin, hierover kan niemand iets vertellen.

Op het kerkhof van Bellingwolde ligt het graf van de opa van mijn opa, met z’n vrouw. Dit zijn Hinderk Hemmen geb in 1832 in Bunde/Wymeer, overleden op 20-01-1909 in Bellingwolde. Zijn vrouw Pietertje Knip geb. 1829 in Scheemda, overleden op 5-11-1890.

Mijn opa vertelde wel eens het verhaal; als hij op bezoek van zijn opa was, ging die wel eens de tuin in en als hij dan achterin over een greppeltje sprong, zei hij “Jetst binn ich wieder in die Heimat”.. Wij zijn er nooit achter gekomen waar hij dan precies woonde in Bellingwolde.

Het zou heel mooi zijn als er iemand is die over één van deze foto’s iets zou kunnen vertellen.

Alvast bedankt voor Uw medewerking.

Vr. groet, Arnold Hemmen

Bruine inkt tekening : `t Schot. Oud Ter Apel. Wie heeft deze gemaakt.

A. Smallenbroek is in het bezit van een mooie tekening. Na een tip werd hem verteld dat deze tekening is gemaakt  na  een ansichtkaart die heruitgegeven is in 1903. Afmetingen: 25,8 cm bij 16,5 cm Deze staat dus in de Beeldbank. Wie zou deze hebben kunnen gemaakt?
Ik vind hem klasse, aldus Smallenbroek. We horen het graag. U kunt onder het bericht reageren.

De tekening

De ansichtkaart

 

Schilderij van Onstwedde. Waar ben je gebleven?

Is er iemand die weet waar dit schilderij zich op het ogenblik bevindt? Het schilderij gemaakt door A.H. Koning in de periode 1820-1850, stelt de kerk van Onstwedde voor en het schilderij heeft jaren geleden in het gemeentehuis van Bellingwolde gehangen. De samenstellers van het boek over de Landschapsbiografie van Westerwolde zijn er erg in geinteresseerd.
Reacties graag naar info@verenigingwesterwolde.nl

Foto Tonnis Post – wie staan er op deze foto?

Hermine Christiaans:

“Hierbij stuur ik u een postkaartfoto, gemaakt door Tonnis Post in 1920/ 21, waarschijnlijk ergens in Bourtange, maar dat is niet helemaal zeker. Aangezien ik een sterk vermoeden heb dat er meerdere Bellingwolders op staan, waaronder mijn grootvader, én ik het een bijzondere en mooie foto vind, zou ik graag willen dat u die op uw website zou plaatsen. Ik hoop op die manier te weten te komen waar en voor welke gelegenheid deze foto genomen is!
Bij voorbaat dank.”